Ambitie 5 Gezonde natuur, toekomstbestendig watersysteem en vitale landbouw
Begrotingssubsidies 2027 in vergelijking met 2026 (in €)
Beleids-doel | Naam instelling | Maximaal te subsidiëren 2026 | Kadernota 2027 | Begroting 2027 | Maximaal te subsidiëren 2027 |
|---|---|---|---|---|---|
5.1 | Faunabeheer eenheid Zuid-Holland | 1.100.000 | 1.100.000 | 1.100.000 | |
5.1 | Nationaal Park Hollandse Duinen t.b.v. uitvoering samenwerkingsovereenkomst | 342.861 | 320.592 | 320.592 | |
5.1 | Gebiedscoöperatie Buijtenland van Rhoon t.b.v. realisatie en beheer | 5.000.000 | 4.000.000 | 4.000.000 | |
5.1 | BoerenNatuur Zuid-Holland t.b.v. ICT-systeem | ||||
5.1 | Gemeente Dordrecht t.b.v. Nationaal Park de Biesbosch inzake rijksgelden | 215.000 | 282.000 | 282.000 | |
5.1 | Gemeente Zuidplas t.b.v. Ecologische Verbinding Zuidplas | 200.000 | |||
5.1 | Stichting Zuid-Hollands landschap t.b.v. Kwaliteitsimpuls Boerenerven | 275.000 | |||
5.1 | Stichting Zuid-Hollands landschap t.b.v. Icoonsoorten voor een biodivers landschap | 1.000.000 | |||
5.1 | Staatsbosbeheer t.b.v. Vitalisering Bos en Nieuw Bos Bentwoud | 50.000 | |||
5.1 | Stichting Natuurcollectief Zuid-Holland t.b.v. Natuur en Landschapsbeheer ZH 2016 | 292.153 | |||
5.1 | Staatsbosbeheer t.b.v. Natuur en landschapsbeheer 2016 | 2.676.750 | |||
5.1 | Stichting Natuurbeheercollectief Krimpenerwaard t.b.v. Natuur en Landschapsbeheer ZH 2016 | 4.068 | |||
5.1 | Coöperatieve Unie van Bosgroepen U.A. t.b.v. Natuur en Landschapsbeheer ZH 2016 | 343.419 | |||
5.1 | Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten in Nederland t.b.v. Natuur en landschapsbeheer ZH 2016 | 2.285.042 | |||
5.1 | Stichting Zuid-Hollands Landschap t.b.v. Natuur en landschapsbeheer ZH 2016 | 1.497.864 | |||
5.1 | Stichting The Green Village t.b.v. Programmaplan Natuurbuurt | 400.000 | |||
5.1 | Hoogheemraadschap van Delfland t.b.v. Uitvoering Waterplantzone Noordvliet | 180.000 | |||
5.1 | Groenalliantie Midden-Holland t.b.v. Bergambacht West | 150.000 | 150.000 | ||
5.2 | Federatie Agricycling NL B.V. t.b.v. Project Circulariteit begint bij de bodem | 650.000 | |||
5.2 | Boerenverstand B.V. t.b.v. Proeftuin duurzame en innovatieve kringlooplandbouw | 0 | |||
5.2 | LTO Noord t.b.v. Koolstofboeren ZW Delta | 310.000 | |||
5.2 | LTO Noord t.b.v. Landbouwaanpak Groene Hart Noord | 500.000 | 250.000 | 250.000 | |
5.2 | Stichting Proeftuin Van Pallandtpolder t.b.v. duurzame en innovatieve kringlooplandbouw Van Pallandtpolder | 1.370.000 | |||
5.2 | BoerenNatuur Zuid-Hollandse Delta t.b.v. Robuuste datagedreven Teelten – zicht op nutriënten | 200.000 | |||
5.2 | Boerenberaad t.b.v. Landbouwaanpak Groene Hart Noord | 300.000 | 300.000 | ||
5.3 | Stichting Versnellers Sierteelt t.b.v. Weerbaar Telen | 325.000 | |||
5.3 | Hoogheemraadschap Delfland t.b.v. Realisatie Natte Ecologische Zones in gemeente Westland | 1.041.000 | |||
5.3 | Hoogheemraadschap van Delfland t.b.v. Uitvoering Waterplantzone Noordvliet | 180.000 | |||
5.3 | Hoogheemraadschap van Rijnland t.b.v. 2 Probleemstoffen Duin en Bollenstreek | 250.000 | 250.000 | ||
Totaal | 20.438.158 | 1.100.000 | 5.552.592 | 6.652.592 | |
Toelichting
De begrotingssubsidie aan Nationaal Park Hollandse Duinen t.b.v. uitvoering samenwerkingsovereenkomst voor een bedrag van € 320.592 (beleidsdoel 5-1)
Op 28 april 2026 is Nationaal Park Hollandse Duinen door de minister van LVVN aangewezen als nationaal park. De Provincie Zuid-Holland werkt samen met partners aan de ambities van NPHD: rijke natuur, gastvrij park en sterke gebiedsidentiteit. Afspraken over de samenwerking zijn vastgelegd in een Samenwerkingsovereenkomst (SOK) die in november 2023 is ondertekend. Deze loopt van 2024 tot en met 2028. In deze samenwerkingsovereenkomst heeft Zuid-Holland een jaarlijkse bijdrage van € 121.000 toegezegd. Deze is met ingang van 2025 geïndexeerd, in 2026 bedroeg de provinciale bijdrage € 127.861. Voor 2027 is een percentage van 3,7% aangehouden. Nu NPHD is aangewezen als nationaal park wordt het ook door het rijk financieel ondersteund. NPHD draagt immers bij aan de doelen van het landelijke beleidsprogramma Nationale Parken, namelijk:
- Het versterken van de natuur-, landschaps-, erfgoed- en ruimtelijke kwaliteiten van het nationaal park;
- De ontwikkeling van robuustere natuur- en landschapsgebieden met stevige natuurkernen;
- Het versterken van de unieke natuurbeleving van het nationaal park in balans met de draagkracht van de natuur;
- Het verbinden van samenleving en natuur.
Voor de periode 2027 t/m 2030 draagt het rijk € 188.000 per jaar bij. Dit geld ontvangt de provincie via het provinciefonds en wordt samen met de provinciale bijdrage aan NPHD uitgekeerd. De boekjaarsubsidie wordt financieel gedekt uit de exploitatiemiddelen welke in de begroting zijn opgenomen voor Nationale Parken onder beleidsdoel 5-1 Gezonde natuur.
De maatschappelijke baten zijn: beleidsprestatie 5.1.1 Natuur. Dit draagt bij aan het versterken van de bestaande natuurgebieden (natura 2000 en Natuur Netwerk Nederland) binnen het Nationaal park. Daarnaast zet het Nationaal park in op ‘natuur inclusieve’ ontwikkeling van andere functies binnen haar parkgrenzen en is NPHD een belangrijke partner in het ZH-PLG Kust en Duinen gebied.
Als alternatief voor het instrument subsidie is opdrachtverstrekking overwogen. Omdat de provincie een bijdrage levert aan de samenwerkingsovereenkomst en daarmee aan de werkorganisatie NPHD, is subsidie de juiste optie.
Gevraagd wordt aan de provinciale staten om de begrotingssubsidie vast te stellen op € 320.592 en deze op te nemen in de begroting.
De begrotingssubsidie aan Gebiedscoöperatie Buijtenland van Rhoon t.b.v. realisatie en beheer voor een bedrag van € 4.000.000 (beleidsdoel 5-1)
De provincie heeft in 2006 van het Rijk in het kader van de Planologische Kern Beslissing Plan Mainport Rotterdam (de 2e Maasvlakte) de opdracht gekregen om een circa 600 hectare groot natuur- en recreatiegebied in de gemeente Albrandswaard te ontwikkelen: het Buijtenland van Rhoon. De provincie heeft daartoe een taakstellend geïndexeerd budget van het Rijk ter beschikking gesteld gekregen. Het in 2018 door GS vastgestelde Streefbeeld Buijtenland van Rhoon is het kader voor de inrichtings- en beheermaatregelen, waarbij de realisering van hoogwaardige akkernatuur centraal staat. Middels een samenwerkingsovereenkomst (SOK) is afgesproken dat de Gebiedscoöperatie Buijtenland van Rhoon (GC) de maatregelen uitvoert. Dit betekent dat de GC zowel lijnvormige natuurstructuren (brede natuurvriendelijke oevers, heggen, bomendijken, akkerranden etc.) als vlakvormige elementen realiseert (hoogstamboomgaarden, bloemrijke graslanden, florarijke akkers en vogelakkers). De natuurstructuren en -elementen worden verweven met percelen met natuurinclusieve landbouw en beleefbaar gemaakt door een netwerk van wandel- en fietspaden en diverse kleinschalige recreatieve voorzieningen. Eind 2026 moeten de inrichting zijn afgerond. In de SOK is bepaald dat de GC jaarlijks een subsidie kan aanvragen ten behoeve van de Streefbeeld-maatregelen. De subsidie is bedoeld voor de aanleg en beheer van de natuurmaatregelen, de landbouwmaatregelen (waaronder versterken regionale afzet en terugdringen gewasbeschermingsmiddelen), advies en begeleiding natuurinclusieve landbouw, recreatiemaatregelen, beheer belevingsplekken & struinroutes en monitoring, inclusief de bijbehorende advies- en organisatiekosten. Dekking van de subsidie wordt gevonden onder beleidsdoel 5-1 Gezonde natuur.
De maatschappelijke baten zijn: beleidsprestatie 5.1.1 Natuur. Dit draagt bij aan de versterking van populaties van kwetsbare akkervogels en akkerflora en aan een robuuste buffer van het aangrenzende Natura 2000-gebied Oude Maas.
Er zijn geen alternatieven voor het instrument subsidie overwogen. GS hebben in haar besluit van 20 november 2018 afgewogen om de financiële middelen in de vorm van subsidie aan de Gebiedscoöperatie te verlenen. Afgelopen jaren is deze subsidie verstrekt als begrotingssubsidies.
Gevraagd wordt aan de provinciale staten om de begrotingssubsidie vast te stellen op € 4.000.000 en deze op te nemen in de begroting.
De begrotingssubsidie aan Gemeente Dordrecht t.b.v. Nationaal Park de Biesbosch inzake rijksgelden voor een bedrag van € 282.000 (beleidsdoel 5-1)
Nationaal Park de Biesbosch is één van de twee Nationale Parken die Zuid-Holland rijk is. NP de Biesbosch werkt aan de doelen van het landelijke beleidsprogramma Nationale Parken, namelijk:
- Het versterken van de natuur-, landschaps-, erfgoed- en ruimtelijke kwaliteiten van het nationaal park;
- De ontwikkeling van robuustere natuur- en landschapsgebieden met stevige natuurkernen;
- Het versterken van de unieke natuurbeleving van het nationaal park in balans met de draagkracht van de natuur;
- Het verbinden van samenleving en natuur.
De doelen van het landelijke beleidsprogramma zijn in lijn met de provinciale doelen m.b.t. de nationale parken. Het ministerie van LVVN ondersteunt de nationale parken bij het werken aan deze doelen met een financiële bijdrage. Deze bijdrage keert het rijk via de provincie aan de Nationale Parken uit. Met Noord-Brabant is de afspraak gemaakt dat Zuid-Holland voor de hele Biesbosch (dus ook het Brabantse deel) een decentrale uitkering ontvangt. Deze wordt bij de meicirculaire aan Zuid-Holland overgemaakt. Dekking van de subsidie vindt plaats door een Decentrale Uitkering (DU) van € 188.000 van het rijk aan Zuid-Holland onder beleidsdoel 5-1 Gezonde natuur. Daarnaast is de provincie voornemens om met ingang van 2027 ook vanuit provinciale middelen bij te dragen aan NP de Biesbosch. Het rijk vraagt om 50% cofinanciering vanuit de regio, voor NP de Biesbosch komt dat neer op 25% per provincie. In de begroting 2027 is daarom ook € 94.000 vanuit provinciale middelen opgevoerd.
De maatschappelijke baten zijn: beleidsprestatie 5.1.1 Natuur. Dit draagt bij aan het versterken van de bestaande natuurgebieden (natura 2000 en Natuur Netwerk Nederland) binnen het nationaal park. Daarnaast zet het nationaal park in op ‘natuurinclusieve’ ontwikkeling van andere functies binnen haar parkgrenzen.
Als alternatief voor het instrument subsidie is opdrachtverstrekking overwogen. Omdat de provincie (namens het rijk) een bijdrage levert aan een samenwerking tussen de Biesboschgemeenten, is subsidie de juiste optie.
Gevraagd wordt aan de provinciale staten om de begrotingssubsidie vast te stellen op € 282.000 en deze op te nemen in de begroting.
De begrotingssubsidie aan Groenalliantie Midden-Holland t.b.v. Bergambacht West voor een bedrag van € 150.000 (beleidsdoel 5-1)
Dunea NV, gemeente Krimpenerwaard en Provincie Zuid-Holland hebben afspraken vastgelegd over de integrale ruimtelijke ontwikkeling van het gebied ten westen van Bergambacht met de aangegane Samenwerkingsovereenkomst Gebiedsontwikkeling Bergambacht West (hierna: SOK). Om tot een besluit over hectareneutrale NNN herbegrenzing (uitvoering SOK) te komen en het resterende NNN op Duneagrond na herbegrenzing robuuster te maken is voorgesteld het NNN te verleggen naar aangrenzend terrein van de Groenalliantie Midden-Holland (hierna: Groenalliantie): het gebied Lekweide. De Groenalliantie heeft hiermee ingestemd onder voorwaarden dat de financiering voor o.a. de herinrichting door PZH plaatsvindt. GS heeft hiermee ingestemd en dit vastgelegd in een brief aan de Groenalliantie PZH-2025-870939452
Inmiddels zijn de betreffende gronden in de omgevingsverordening begrensd als NNN. Omdat de Groenalliantie geen aanspraak kan maken op de bestaande subsidieregeling SKNL, wordt de inrichting gefinancierd via een begrotingssubsidie. De dekking van de subsidie is opgenomen in het programma ZH-PLG (SPUK)
De maatschappelijke baten zijn: beleidsprestatie 5-1-1 Nieuwe natuur realiseren. Dit draagt bij aan de ontwikkeling van nieuwe natuur binnen de provincie: een belangrijke lokale stapsteen ten westen van Bergambacht voor soorten als otter en waterspitsmuis.
Er zijn geen alternatieven voor het instrument subsidie overwogen. Voor de financiering van inrichting van de NNN is er de subsidieregeling SKNL. De Groenalliantie komt hiervoor niet in aanmerking. Op basis van de gemaakte afspraken in een begrotingssubsidie het beste alternatief.
Gevraagd wordt aan de provinciale staten om de begrotingssubsidie vast te stellen op € 150.000 en deze op te nemen in de begroting.
De begrotingssubsidie aan LTO Noord t.b.v. Landbouwaanpak Groene Hart Noord voor een bedrag van € 250.000 (beleidsdoel 5-2)
Dit project draagt sterk bij aan onze ambitie ‘Toekomstbestendige landbouw’, door met de sector een proces in te gaan waarin we gezamenlijk werken aan veerkrachtigheid en aanpassingsvermogen van de sector en tegelijkertijd daadwerkelijk op de bedrijven en in de polders toe te werken naar maatregelen die bijdragen aan natuur- , water- en klimaatdoelen. Het project past onder maatregel 2 ‘Versterken van economisch duurzame en vitale landbouwbedrijven’. In het project wordt hier op drie niveaus aan gewerkt:
- Bedrijfsniveau: activeringsprogramma voor het hele deelgebied op bedrijfsniveau, met als resultaat energie, vertrouwen, samenwerking én doelbereik.
- Polderniveau: gericht op gebiedsofferte, met doorkijk naar bedrijfs-/deelgebiedsniveau. Resultaat is concrete offerte, dus pakket van maatregelen en benodigde instrumenten en middelen waarmee doelbereik kwantitatief en kwalitatief wordt ingevuld in reducties in kg, % en afhankelijk van het doel in de betreffende eenheid én toekomstperspectief voor economisch volhoudbare landbouw.
- Gebiedsniveau: het creëren van randvoorwaarden en benodigde instrumentarium
Dekking van de subsidie wordt gevonden onder beleidsdoel 5-2 Transitie landbouw.
De maatschappelijke baten zijn: beleidsprestatie 5-2-1 Toekomstbestendige en natuurinclusieve landbouw . Dit project draagt bij aan de integratie van Programma Landelijk Gebied-doelen op stikstof, klimaat, water en natuur op bedrijfs- en polderniveau, terwijl het tegelijk de positie van de landbouw als drager van gebiedsontwikkeling versterkt. De aanpak borgt zowel de kwantitatieve bijdrage aan emissie- en kwaliteitsdoelen als de kwalitatieve versterking van kennis, samenwerking en uitvoeringskracht in het Groene Hart Noord.
Als alternatief voor het instrument subsidie is opdrachtverstrekking overwogen. Subsidie is gebleken de enige optie te zijn, aangezien het betreffende bedrag geen tegenprestatie vormt voor een geleverde dienst, maar een bijdrage ter stimulering van de activiteiten.
Gevraagd wordt aan de provinciale staten om de begrotingssubsidie vast te stellen op € 250.000 en deze op te nemen in de begroting.
De begrotingssubsidie aan Boerenberaad t.b.v. Landbouwaanpak Groene Hart Noord voor een bedrag van € 300.000 (beleidsdoel 5-2)
Dit project draagt sterk bij aan onze ambitie ‘Toekomstbestendige landbouw’, door met de sector een proces in te gaan waarin we gezamenlijk werken aan veerkrachtigheid en aanpassingsvermogen van de sector en tegelijkertijd daadwerkelijk op de bedrijven en in de polders toe te werken naar maatregelen die bijdragen aan natuur- , water- en klimaatdoelen. Het project past onder maatregel 2 ‘Versterken van economisch duurzame en vitale landbouwbedrijven’. Dekking van de subsidie wordt gevonden onder beleidsdoel 5-2 Transitie landbouw.
De maatschappelijke baten zijn: beleidsprestatie 5-2-1 Toekomstbestendige en natuurinclusieve landbouw. Dit project draagt bij aan de integratie van Programma Landelijk Gebied-doelen op stikstof, klimaat, water en natuur op bedrijfs- en polderniveau, terwijl het tegelijk de positie van de landbouw als drager van gebiedsontwikkeling versterkt. De aanpak borgt zowel de kwantitatieve bijdrage aan emissie- en kwaliteitsdoelen als de kwalitatieve versterking van kennis, samenwerking en uitvoeringskracht in het Groene Hart Noord.
Als alternatief voor het instrument subsidie is opdrachtverstrekking overwogen. Subsidie is gebleken de enige optie te zijn, aangezien het betreffende bedrag geen tegenprestatie vormt voor een geleverde dienst, maar een bijdrage ter stimulering van de activiteiten
Gevraagd wordt aan de provinciale staten om de begrotingssubsidie vast te stellen op € 300.000 en deze op te nemen in de begroting.
De begrotingssubsidie aan Hoogheemraadschap van Rijnland t.b.v. 2 Probleemstoffen Duin en Bollenstreek voor een bedrag van € 250.000 (beleidsdoel 5-3)
Provincie Zuid-Holland werkt samen met partners aan een continue verbetering van de kwaliteit van het oppervlaktewater. Dit is belangrijk vanuit het perspectief van i.) bescherming van natuur en milieu, ii.) het voldoen aan waterkwaliteitsnormen in algemene zin, iii.) het voorkomen van maatschappelijke onrust. Daarnaast dient iv.) de economisch belangrijke bollenteelt ondersteund te worden in haar transitie naar duurzamere bedrijfsvoering.
De fungicide werkzame pyraclostrobin geeft regelmatig normoverschrijding in het oppervlaktewater (36 in de periode januari 2024 – april 2026; gegevens Hoogheemraadschap Rijnland). De bron is bekend: boldompeling van uit te planten bollen. Daar middelen op basis van de werkzame stof voor deze toepassing een toelating hebben zijn ze door het Ctgb beoordeeld naar het geldende toelatingskader (nationaal binnen Europese regelgeving) en akkoord bevonden. Normoverschrijdingen zouden in theorie dus niet voor moeten komen; dit is echter wel het geval. De route van emissie vanaf het planten naar de waterlichamen is echter niet bekend en ook zijn er overschrijdingen op tijdstippen en op locaties waarbij een link met het wettelijk toegestane gebruik niet te verwachten is. Nader onderzoek is gewenst.
De doelen van het onderzoek zijn:
- Inzicht verkrijgen in de emissieroutes naar de sloot van bollendompelmiddelen zoals pyraclostrobin en de mate van bijdrage van elke route aan de normoverschrijding;
- Ontwikkelen van praktische emissiebeperkende maatregelen;
- Uitdragen van de ontwikkelede maatregelen en vergroten bewustwording bij de telers ter verbeterde bedrijfsvoering onder ander via richtlijnen in de regiocertificering Duin&Bollenstreek.
- Het verbeteren van gerichte handhaving.
De bevindingen kunnen zeer waarschijnlijk naar andere werkzame stoffen worden getransponeerd. Dekking van de subsidie wordt gevonden onder beleidsdoel 5-3 Leven met water.
De maatschappelijke baten zijn: beleidsprestatie 5-3-2 Waterkwaliteit en waterbeschikbaarheid. Dit draagt bij aan het behalen van de doelen van de KRW en een toekomstbestendige landbouw / bollenteelt.
Als alternatief voor het instrument subsidie is opdrachtverstrekking overwogen. Opdracht aan waterschap is besproken maar onduidelijk is wat het te leveren product zou zijn. Om deze reden is afgezien van opdrachtverlening en gekozen voor subsidie als instrument.
Gevraagd wordt aan de provinciale staten om de begrotingssubsidie vast te stellen op € 250.000 en deze op te nemen in de begroting.
Subsidieregelingen 2027 in vergelijking met 2026 (in €)
Beleids-doel | Subsidie-regeling-nummer | Titel van regeling | Maximaal te subsidiëren 2026 | Kadernota 2027 | Begroting 2027 | Voorjaarsnota 2027 | Najaarsnota 2027 | Maximaal te subsidiëren 2027 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
5.1 | 1.6.21 | Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls Natuur en Landschap 2013 (SKNL) | 28.715.139 | |||||
5.1 | 1.6.68 | Subsidieregeling Natuur en Landschapsbeheer Zuid-Holland 2016 | 77.850.000 | |||||
5.1 | 1.6.135 | Subsidieregeling uitvoeringsprogramma Natuur Zuid-Holland 2026 (SNZH) | 22.593.139 | |||||
5.1 | 1.6.132 | Subsidieregeling gebiedsgerichte beëindiging veehouderijlocaties Zuid-Holland | 19.978.463 | |||||
5.1 | 1.6.134 | Subsidieregeling wildopvangcentra Zuid-Holland 2026 | 1.000.000 | |||||
5.1 en 5.2 | 1.6.126 | Subsidieregeling landbouw Zuid-Holland | 210.000 | |||||
5.1, 5.2 en 7.3 | 1.6.76 | Subsidieregeling Groen Zuid-Holland 2016 | 36.946.851 | |||||
Subsidieregelingen met een meerjarig subsidieplafond | ||||||||
5.2 | 1.6.121 | Regeling Europese landbouw subsidies Zuid-Holland | 48.047.413 | 48.047.413 | ||||
Totaal | 235.341.005 | 48.047.413 | ||||||
Toelichting
Gedeputeerde Staten kunnen door het jaar heen subsidieplafonds vaststellen voor subsidieregelingen, passend binnen de beschikbare budgetten. De peildatum van bovenstaande tabel is 28 augustus 2026. Dat verklaart ook dat in de kolom ‘maximaal te subsidiëren 2027’ soms nog geen bedrag staat vermeld.
