Wonen
Beleidsdoelen 6-1 Wonen en 6-2 Ruimte en landschap
De toegankelijkheid, kwaliteit en betaalbaarheid van woningen en de woonomgeving.
Spanningen en win-wins: Woningbouw (beleidsdoel 6-1) hangt samen met o.a. veiligheid, gezondheid en bereikbaarheid van werk, voorzieningen en recreatie (beleidsdoel 7-2). Terwijl er op korte termijn veel woningen nodig zijn, spelen er tegelijkertijd opgaven rondom klimaatadaptatie, stikstof, water en bodem sturend, netcongestie, geluid, gebrek aan investeringscapaciteit bij corporaties, mobiliteit en vele andere woningbouwvoorwaarden. De extra kosten van een aantal van deze opgaven roept ook de vraag op wie ze draagt (beleidsdoel 6-1). Woningbouw kan ook juist als vliegwiel werken voor versterking van NPLV-gebieden, New Towns en andere steden en dorpen, en zo agglomeratiekracht, natuur en draagvlak voor mobiliteit kan vergroten (beleidsdoel 6-1).
Ruimte is schaars en de inrichting ervan werkt lang door. Hoe de ruimte nu wordt verdeeld, bepaalt voor een groot deel welke sociale en ecologische waarden er later nog mogelijk zijn. Dat vraagt om afwegingen die naast baten en lasten op de korte termijn, rekening houden met de impact op de lange termijn (beleidsdoel 6-2). De totale ruimtelijke claim van alle opgaven samen is bovendien op lange termijn groter dan het beschikbare landoppervlak, waardoor slimme functiecombinaties niet overal mogelijk zijn en keuzes onvermijdelijk zijn (beleidsdoel 6-2).
Groepen en gebieden: Alle woningzoekenden worden geraakt, net als bedrijven die hun werknemers niet gehuisvest krijgen: jongeren die noodgedwongen langer thuis wonen, ouderen die geen geschikt aanbod vinden en mensen die na een relatiebreuk noodgedwongen blijven samenwonen (beleidsdoel 6-1). Er zijn ook geografische verschillen: de gemiddelde wachttijd of inschrijfduur van geslaagde woningzoekenden loopt uiteen van 2,1 tot 7,7 jaar (beleidsdoel 6-1). Daarnaast kunnen ruimtelijke keuzes bovendien de kloof tussen stad en landelijk gebied vergroten. In de stad stijgen de prijzen harder, waardoor lagere inkomensgroepen naar locaties verder van hun werk verhuizen, met gevolgen voor onder meer onderwijs, bereikbaarheid, zorg, etc. (beleidsdoel 6-2).
Inzet: De provincie versnelt woningbouw via het programma realisatie, zorgt met partners voor voldoende plannen via de regionale woningbouwprogrammering en zet zich in om belemmeringen weg te nemen zoals stikstof, netcongestie, ontbrekende mobiliteit, gebrek aan investeringscapaciteit bij corporaties, etc. Voor deze opgaven kijkt de provincie nadrukkelijk ook naar het Rijk om doorbraken te creëren. Daarnaast verstrekt zij subsidies voor sociale en betaalbare woningbouw, ouderenwoonvormen en wooncorporaties (beleidsdoel 6-1). Ruimtelijk bundelt zij verstedelijking, bereikbaarheid en economie zo veel mogelijk in bestaand bebouwd gebied en prioriteert zij in het landelijk gebied ruimte voor water, natuur, klimaatbestendigheid en landbouw, met oog voor de vitaliteit van kleinere kernen (beleidsdoel 6-2).